STADSARCHIEF AMSTERDAM

STADSARCHIEF AMSTERDAM
Vijzelstraat 32

Openingstijden Stadsarchief
dinsdag t/m vrijdag van 10.00 – 17.00 uur
zaterdag en zondag van 12.00 – 17.00 uur
Studiezaal
In de weekenden en op de meeste feestdagen is de Studiezaal Originelen gesloten. Dit houdt in dat u dan geen originele stukken kunt opvragen.
Toegangsprijzen
De toegang tot het Informatiecentrum, Studiezaal Originelen, Schatkamer en Filmzaal is gratis.
Toegang Tentoonstelling:
Museumkaart, Kinderen 0-12 jaar, Stadspas Amsterdam, Vrienden Stadsarchief, I Amsterdam City Card, Vereniging Rembrandt: Gratis
Kinderen 13-18 jaar, CJP, Archiefpas, Studenten € 5,00
Volwassenen €7,50

De razzia’s van 22 en 23 februari 1941


Tentoonstelling in de hal van 18 februari t/m 8 mei 2022, gratis toegankelijk
Vanaf 18 februari is in Stadsarchief Amsterdam de tentoonstelling De razzia’s van 22 en 23 februari 1941 in Amsterdam te zien, aangevuld met nieuwe informatie en foto’s. Begin 2021 was het namenmonument gewijd aan de ca. 400 opgepakte en gedeporteerde Joodse mannen al te bekijken, maar vanwege de lockdown was dat maar voor heel korte tijd. Historica en gastconservator Wally de Lang ontving toen verschillende reacties van nabestaanden, die ook nieuw bronnenmateriaal aandroegen.
De expositie is nu aangevuld met interviews met dochters en zonen van de mannen die op 22 en 23 februari 1941 tijdens de razzia’s werden opgepakt. Er is nieuwe informatie over de 12 à 13 mannen die wel bij de razzia zijn opgepakt, maar in Kamp Schoorl weer zijn vrijgekomen. Ook zijn er zo’n twintig nieuwe portretfoto’s toegevoegd die zijn opgedoken na de publiciteit vorig jaar.
De razzia’s van 22 en 23 februari 1941 leidden tot een golf van ontzetting en waren de directe aanleiding voor de Februaristaking. De misdaden behoorden tot de eerste massamoorden door vergassing van Hitlers regime en vonden plaats ruim voor de grootschalige genocide vanaf 1942. Met De razzia’s van 22 en 23 februari 1941 in Amsterdam worden in de hal van het Stadsarchief alle slachtoffers genoemd en herdacht; een namenmonument aan de hand van foto’s en archiefdocumenten. Op onze website zijn korte biografieën van alle opgepakte mannen gepubliceerd.

Eeuwig in aanbouw – F. Starik’s leven als museum

Een tentoonstelling van Andrea Stultiens en Vrouwkje Tuinman, in samenwerking met Stadsarchief Amsterdam, te zien van 21 januari 2022 t/m 5 juni 2022.
‘U moet mijn huis als een vergrote binnenkant van mijn schedel zien: het zichtbare archief van wat binnenin mij leeft…’ Dat schreef F. Starik (1958-2018), beeldend kunstenaar, auteur, initiatiefnemer van de Eenzame Uitvaart Amsterdam en gedurende enkele jaren Stadsdichter. Hij vatte zichzelf op als een museum, ‘een verzameling van curieuze indrukken’.
Schrijver Vrouwkje Tuinman was partner van de in 2018 overleden Starik. Fotograaf Andrea Stultiens legde diens huis en de onttakeling daarvan vast. Ook erfde ze zijn stanleymes. Samen maakten ze de tentoonstelling Eeuwig in aanbouw. Uitgaand van Stariks principe ‘Mijn leven als museum’, naar het gelijknamige boek uit 1993, verkennen ze de diverse manieren waarop hij zijn levensmotto vormgaf. Ze laten zien hoe hij de werkelijkheid steeds weer vertaalde in woord en beeld. En andersom: hoe hij vanuit zijn werk tot een nieuwe werkelijkheid kwam. Het alledaagse wordt kunst, kunst wordt het alledaagse. In driedimensionale ‘kijkdozen’ komen beeld, tekst en voorwerpen samen.

Dwalen door Amsterdam. Tekeningen van Gerrit Lamberts 1800-1850

Gerrit Lamberts (1776-1850) is een van de bekendste onbekende tekenaars van Amsterdam. In elk boek over de geschiedenis van de stad staan een of meer van zijn tekeningen. Zijn tekenstijl is levensecht en onopgesmukt.
Tentoonstelling Stadsarchief Amsterdam 1 april t/m 31 juli 2022
Als in een wandeling neemt Lamberts je mee door het oude Amsterdam en toont het dagelijkse leven van de Amsterdammers in de vroege 19de eeuw. De tentoonstelling Dwalen door Amsterdam is extra interessant omdat zijn stadsgezichten uit een weinig bekende periode in de geschiedenis van de stad dateren, lang na de buitengewone groei van de 17de eeuw. Het Stadsarchief bewaart de grootste verzameling tekeningen van Lamberts. Aangevuld met tekeningen uit de collecties van het Rijksmuseum, het Koninklijk Oudheidkundig Genootschap en het Amsterdam Museum is Dwalen door Amsterdam een echte must-see voor de Amsterdam-liefhebber.
In deze tentoonstelling maakt de bezoeker ook kennis met Lamberts zelf: zijn leven, de door hem gehanteerde tekentechnieken en de 18de-eeuwse tekenaars die hem inspireerden. De interieurtekeningen die hij maakte van zijn eigen huis aan de Bloemgracht geven een sfeervol beeld van de omgeving waarin hij zijn tekeningen uitwerkte, waaronder die van zijn zolderatelier waarin we hem door een openstaande deur aan het werk zien.

VERBODEN MUZIEK

15 april t/m 3 juli 2022, toegang gratis
De tentoonstelling Verboden muziek belicht het leven en werk van veertien Nederlandse musici en componisten die werden vervolgd tijdens de Tweede Wereldoorlog. Zij maakten muziek, gaven onderwijs en dirigeerden koren. Het Concertgebouworkest voerde veel van hun werken uit. Sommigen van hen begonnen onbezorgd aan hun loopbaan, anderen hadden moeten vluchten voor het antisemitisme in Hongarije en Duitsland. Zij dachten in Nederland veilig te zijn, tot het uitbreken van de oorlog in mei 1940 toen Nederland werd bezet.
De componisten werden vervolgd om hun (dikwijls joodse) achtergrond. Ze doken onder, gingen in het verzet, werden opgesloten en naar kampen gedeporteerd. Een aantal van hen overleefden de oorlog niet. De muziek en de levens van deze componisten zijn grotendeels vergeten.
Er zijn originele documenten, objecten en foto’s uit particuliere verzamelingen en de collectie van het Stadsarchief te zien, onder meer bijzondere portretfoto’s uit het archief van de familie Wertheim en vreemdelingenkaarten uit het Politiearchief. In de kleinere kofferkluizen worden korte filmfragmenten vertoond, en van alle componisten is muziek te beluisteren via een gratis audiotour.
De Leo Smit Stichting doet sinds 1996 onderzoek naar vervolgde componisten en zet zich in om hun muziek weer te laten klinken. De tentoonstelling is in nauwe samenwerking met deze stichting tot stand gekomen.

AMSTERDAM REGENBOOGSTAD
25 JAAR PRIDE met een themasite

Tegelijk met de tentoonstelling lanceerde het Stadsarchief een gloednieuwe themasite, Amsterdam Regenboogstad, met daarop ruim 30 historische en hedendaagse verhalen over lhbtiqa+ personen of gebeurtenissen in Amsterdam.